Udānavarga Home Page Next Varga
18: Puṣpavarga
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑− Vaitālīya
ka imāṁ pthivīṁ vijeṣyate
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
yamalokaṁ ca tathā sadevakam |
−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
ko dharmapadaṁ sudeśitaṁ
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
kuśalaḥ puṣpam iva praceṣyate || 18.1 [367]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑− Vaitālīya
śaikṣaḥ pthivīṁ vijeṣyate
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
yamalokaṁ ca tathā sadevakam |
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−
sa hi dharmapadaṁ sudeśitaṁ
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
kuśalaḥ puṣpam iva praceṣyate || 18.2 [368]
⏑−−⏑¦⏑−−−¦¦⏑−−−¦⏑−⏑−
vanaṁ chindata mā vkṣaṁ vanād vai jāyate bhayam |
−−⏑−¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
chitvā vanaṁ samūlaṁ tu nirvaṇā bhavata bhikṣavaḥ || 18.3 [369]
⏑−⏑−¦−⏑−⏑− Vaitālīya
na chidyate yāvatā vanaṁ
⏑⏑−⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑−
hy anumātram api narasya bandhuṣu |
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−
pratibaddhamanāḥ sa tatra vai
−−−⏑⏑¦[⏑⏑]⏑−⏑− We need to read kṣīrapakeva in this line to correct the metre. Dhp 284: vaccho khīrapako va mātari; cf. 68d, where the line is in a Śloka cadence.01
vatsaḥ kṣīrapaka iva mātaram || 18.4 [370]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑− Vaitālīya sn- in sneham fails to make position.02
ucchindi hi sneham ātmanaḥ
−−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
padmaṁ śāradakaṁ yathodakāt |
−⏑−⏑¦−⏑−⏑−
śāntimārgam eva bṁhayen
−−−⏑⏑¦−⏑−⏑−
nirvāṇaṁ sugatena deśitam || 18.5 [371]
⏑−⏑⏑¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
yathāpi ruciraṁ puṣpaṁ varṇavat syād agandhavat |
−−⏑−¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
evaṁ subhāṣitā vācā niṣphalāsāv akurvataḥ || 18.6 [372]
⏑−⏑⏑¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
yathāpi ruciraṁ puṣpaṁ varṇavat syād sugandhavat |
−−⏑−¦⏑−−−¦¦⏑⏑−−¦⏑−⏑−
evaṁ subhāṣitā vācā saphalā bhavati kurvataḥ || 18.7 [373]
⏑−−⏑¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
yathāpi bhramaraḥ puṣpād varṇagandhāv aheṭhayan |
⏑−⏑⏑¦⏑−−−¦¦⏑−−−¦⏑−⏑−
paraiti rasam ādāya tathā grāmāṁ muniś caret || 18.8 [374]
⏑⏑−−¦⏑−−−¦¦⏑⏑−−¦⏑−⏑−
na pareṣāṁ vilomāni na pareṣāṁ ktāktam |
−⏑−⏑¦⏑−−−¦¦⏑−⏑⏑¦⏑−⏑−
ātmanas tu samīkṣeta samāni viṣamāni ca || 18.9 [375]
⏑−⏑−¦⏑−−−¦¦−−−−¦⏑−⏑−
yathāpi puṣparāśibhyaḥ kuryān mālāguṇāṁ bahūn |
−−−−¦⏑−−−¦¦−−−⏑¦⏑−⏑−
evaṁ jātena martyena kartavyaṁ kuśalaṁ bahu || 18.10 [376]
−−⏑⏑¦⏑−−−¦¦⏑⏑−−¦⏑−⏑−
varṣāsu hi yathā puṣpaṁ vaguro vipramuñcati |
−−−−¦⏑−−−¦¦−⏑−⏑¦⏑−⏑−
evaṁ rāgaṁ ca doṣaṁ ca vipramuñcata bhikṣavaḥ || 18.11 [377]
⏑−−−¦⏑−−−¦¦−⏑−⏑¦⏑−⏑−
yathā saṁkārukūṭe tu vyujjhite hi mahāpathe |
−−−⏑¦⏑−−−¦¦⏑⏑−⏑¦⏑−⏑−
padmaṁ tatra tu jāyeta śucigandhi manoramam || 18.12 [378]
−−−−¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
evaṁ saṁkārabhūte 'sminn andhabhūte pthagjane |
−⏑−⏑¦⏑−−−¦¦−−−−¦⏑−⏑− -śr-in-śrāvakāḥ fails to make position.03
prajñayā vyatirocante samyaksaṁbuddhaśrāvakāḥ || 18.13 [379]
−−−−¦⏑−−−¦¦−−⏑⏑¦⏑−⏑−
puṣpāṇy eva pracinvantaṁ vyāsaktamanasaṁ naram |
−−−−¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑−
suptaṁ grāmaṁ mahaughaiva mtyur ādāya gacchati || 18.14 [380]
[⏓⏓⏓⏓¦⏑−−−¦¦⏓⏓⏓⏓¦⏑−]⏑−
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . naram |
−−−−¦⏑−−−¦¦−⏑−−¦⏑−⏑⏑−
suptaṁ grāmaṁ mahaughaiva mtyur ādāya gacchati || 18.14A [381]
−−−−¦⏑−−−¦¦−−⏑⏑¦⏑−⏑−
puṣpāṇy eva pracinvantaṁ vyāsaktamanasaṁ naram |
⏑−⏑−¦⏑−−−¦¦−⏑−⏑¦⏑−⏑−
atptam eva kāmeṣu tv antakaḥ kurute vaśam || 18.15 [382]
−−−−¦⏑−−−¦¦−−⏑⏑¦⏑−⏑−
puṣpāṇy eva pracinvantaṁ vyāsaktamanasaṁ naram |
⏑−−−¦⏑−−−¦¦−⏑−⏑¦⏑−⏑−
anutpanneṣu bhogeṣu tv antakaḥ kurute vaśam || 18.16 [383]
−−⏑−,¦−⏑⏑¦−⏑−−
kumbhopamaṁ kāyam imaṁ viditvā
⏑−⏑−¦−,⏑⏑¦−⏑−−
marīcidharmaṁ paribudhya caiva |
−−⏑,−¦−⏑⏑¦−⏑−−
chitveha mārasya tu puṣpakāṇi
⏑−⏑−,¦−⏑−¦−⏑−−
tv adarśanaṁ mtyurājasya gacchet || 18.17 [384]
−−⏑−,¦−⏑⏑¦−⏑−−
phenopamaṁ kāyam imaṁ viditvā
⏑−⏑−¦−,⏑⏑¦−⏑−−
marīcidharmaṁ paribudhya caiva |
−−⏑,−¦−⏑⏑¦−⏑−−
chitveha mārasya tu puṣpakāṇi
⏑−⏑−,¦−⏑−¦−⏑−−
tv adarśanaṁ mtyurājasya gacchet || 18.18 [385]
−−⏑−,¦−⏑⏑¦−⏑−−
kumbhopamaṁ lokam imaṁ viditvā
⏑−⏑−¦−,⏑⏑¦−⏑−−
marīcidharmaṁ paribudhya caiva |
−−⏑,−¦−⏑⏑¦−⏑−−
chitveha mārasya tu puṣpakāṇi
⏑−⏑−,¦−⏑−¦−⏑−−
tv adarśanaṁ mtyurājasya gacchet || 18.19 [386]
−−⏑−,¦−⏑⏑¦−⏑−−
phenopamaṁ lokam imaṁ viditvā
⏑−⏑−¦−,⏑⏑¦−⏑−−
marīcidharmaṁ paribudhya caiva |
−−⏑,−¦−⏑⏑¦−⏑−−
chitveha mārasya tu puṣpakāṇi
⏑−⏑−,¦−⏑−¦−⏑−−
tv adarśanaṁ mtyurājasya gacchet || 18.20 [387]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑−− Aupacchandasaka
yo nādhyagamad bhaveṣu sāraṁ
−−−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
buddhvā puṣpam udumbarasya yadvat |
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
sa tu bhikṣur idaṁ jahāty apāraṁ
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
hy urago jīrṇam iva tvacaṁ purāṇam || 18.21 [388]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑−− Aupacchandasaka
yo rāgam udācchinatty aśeṣaṁ
⏑⏑−⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑−−
bisapuṣpam iva jaleruhaṁ vigāhya |
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
sa tu bhikṣur idaṁ jahāty apāraṁ
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
hy urago jīrṇam iva tvacaṁ purāṇam || 18.21A [389]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑−− Aupacchandasaka
yo dveṣam udācchinatty aśeṣaṁ
⏑⏑−⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑−−
bisapuṣpam iva jaleruhaṁ vigāhya |
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
sa tu bhikṣur idaṁ jahāty apāraṁ
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
hy urago jīrṇam iva tvacaṁ purāṇam || 18.21B [390]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑−− Aupacchandasaka
yo moham udācchinatty aśeṣaṁ
⏑⏑−⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑−−
bisapuṣpam iva jaleruhaṁ vigāhya |
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
sa tu bhikṣur idaṁ jahāty apāraṁ
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
hy urago jīrṇam iva tvacaṁ purāṇam || 18.21C [391]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑−− Aupacchandasaka
yo mānam udācchinatty aśeṣaṁ
⏑⏑−⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑−−
bisapuṣpam iva jaleruhaṁ vigāhya |
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
sa tu bhikṣur idaṁ jahāty apāraṁ
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
hy urago jīrṇam iva tvacaṁ purāṇam || 18.21D [392]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑−− Aupacchandasaka
yo lobham udācchinatty aśeṣaṁ
⏑⏑−⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑−−
bisapuṣpam iva jaleruhaṁ vigāhya |
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
sa tu bhikṣur idaṁ jahāty apāraṁ
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
hy urago jīrṇam iva tvacaṁ purāṇam || 18.21E [393]
−−⏑⏑¦−⏑−⏑−− Aupacchandasaka
tṣṇāṁ ya udācchinatty aśeṣaṁ
⏑⏑−⏑⏑⏑⏑¦−⏑−⏑−−
bisapuṣpam iva jaleruhaṁ vigāhya |
⏑⏑−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
sa tu bhikṣur idaṁ jahāty apāraṁ
⏑⏑−−⏑⏑¦−⏑−⏑−−
hy urago jīrṇam iva tvacaṁ purāṇam || 18.21F [394]
|| puṣpavargaḥ 18 || ||
Udānavarga Home Page Next Varga